Met Boerenverstand: Bij Swinkels Begrazingsbeheer behoren natuurbeheer en agrarisch ondernemen tot dezelfde kudde

Met Boerenverstand - Geert Swinkels schapenhouder

Je kunt ze tegenkomen op de heide, langs de weg of zelfs op het dorpsplein: de 2.000 blatende ‘natuurbeheerders’ van Swinkels Begrazingsbeheer. Geert en Annet Swinkels pionieren sinds 2023 in de Peel met een mix van natuurbeheer en agrarisch ondernemen. “Dat we vanaf nul zijn begonnen, laat zien dat er kansen liggen voor andere vormen van agrarisch ondernemen.” Zij vertellen hun verhaal in de documentaire Met Boerenverstand..

“Wij richten ons op gescheperde begrazing”, legt Geert uit. “Begrazing is daarbij geen doel op zich, maar een duurzame beheersmaatregel.” De Kempische Heideschapen worden in kuddes ingezet om concrete natuurdoelen te halen, zoals een gezonde verhouding tussen heide en vergrassing zonder verlies aan biodiversiteit. “Dat doen we van Roermond tot Sint-Michielsgestel en van Deurne tot Tilburg voor onder meer gemeenten, Staatsbosbeheer en Defensie.” Met de schapen trekken ze vaak lopend van project naar project. “Dat is gezond voor de dieren, financieel aantrekkelijker én een goed stukje PR”, lacht Geert. “In het centrum van Helmond en Eindhoven hebben we al eens het nieuws gehaald.”

Natuurbeheer én agrarisch ondernemen

Waar Swinkels Begrazingsbeheer zich van 1 april tot 1 december voornamelijk op natuurbeheer richt, functioneert het bedrijf in de wintermaanden meer als ‘klassiek’ agrarisch bedrijf. Geert: “Dan zijn we bezig met lammeren, vleesverkoop en aanvullend snoeiwerk. Daarmee kunnen we onze vier vaste medewerkers jaarrond werk bieden, én het draagt bij aan onze ambitie om de kringloop van het bedrijf volledig te sluiten.”

Geert is trots op hun manier van boeren. “Het begin was natuurlijk best spannend; ik was nieuw in een sector waarin iedereen elkaar goed kent. En het moest nog maar blijken dat we met deze manier van werken een gezonde boterham konden verdienen, zeker met een jong gezin.” Inmiddels is veel van die spanning omgezet in trots en plezier. “Dat zit ’m in de snelle groei en mooie opdrachten, maar ook in hoe ons gezinsleven ermee verweven is: de kinderen groeien buiten tussen de schapen op, en we genieten van de flexibiliteit die het boerenleven ons biedt”, vertelt Annet.

Met Boerenverstand - Geert en Annet Swinkels schapenhouder
Geert en Annet Swinkels aan de keukentafel

Denken in mogelijkheden

Het verhaal van Geert en Annet kenmerkt zich door de focus op wat wél kan. “Naast kwaliteit en flexibiliteit is ons enthousiasme onze grootste kracht”, zegt Geert. Natuurlijk kent het jonge bedrijf ook genoeg uitdagingen. “In het natuurbeheer krijg je regelmatig met tegenstrijdige belangen te maken”, legt Annet uit. “Naast de vraag van de opdrachtgever moet je óók rekening houden met de andere flora en fauna in het gebied.” Daarom zit Geert nu regelmatig met bijvoorbeeld de Vlinderstichting en vogelwerkgroepen om tafel. “Het is soms puzzelen, maar met een open en flexibele houding lukt het steeds beter om tot gezamenlijke oplossingen te komen.”

Het beeld verbreden

Annet merkt dat hun manier van boeren nog relatief onbekend is. “Daarom is het leuk om in de documentaire te laten zien hoeveel planning, passie en hard werk er achter die grazende schapen zit. Hopelijk kunnen we samen met de andere ondernemers het beeld dat men van onze sector heeft, verbreden.” Juist omdat ze met hun manier van boeren voor andere uitdagingen en kansen staan dan veel agrarische collega’s, is het volgens Annet goed om een kijkje in de keuken te geven. “We zijn een mooi voorbeeld van hoe belangrijk het is om breed naar de mogelijkheden in de sector te blijven kijken én in gesprek te blijven met andere betrokkenen.”

Meer weten over de documentaire “Met Boerenverstand”? Kijk dan op de pagina van “Met Boerenverstand”

Met Boerenverstand - Geert Swinkels schapenhouder
Geert Swinkels schapenhouder

Gerelateerde berichten

Met Boerenverstand: Loonbedrijf Kuunders zoekt de oplossing in samenwerking en innovatie

Met Boerenverstand: Loonbedrijf Kuunders zoekt de oplossing in samenwerking en innovatie

Dat de perceptie niet altijd klopt met de praktijk, is volgens Moniek één van de redenen om mee te doen aan Met Boerenverstand. “We willen bijdragen aan een reëler beeld van onze sector door te laten zien hoe we milieubelasting minimaliseren en voedselveilig produceren.” Want daar mogen we best wat trotser op zijn, haakt Piet in. “Het is frustrerend dat de impact van het beleid op je bedrijf en persoonlijke leven te weinig gezien wordt, terwijl (gedwongen) keuzes en financiële risico’s soms flinke druk met zich meebrengen. We moeten niet vergeten dat we één van de voedselveiligste landen ter wereld zijn.”

Met Boerenverstand: Op de Schooteindhoeve is altijd ruimte voor iets nieuws

Met Boerenverstand: Op de Schooteindhoeve is altijd ruimte voor iets nieuws

Boerderijeducatie, dagbesteding, overnachtingen, fruitboomgaard en zelfs een klein oorlogsmuseum. Het is slechts een greep uit alle activiteiten die op het erf van de familie Verberne in Vlierden plaatsvinden. En dat voor een melkveebedrijf met honderd melkkoeien. “Dat ieder hier doet wat ‘ie leuk vindt, vanuit het gezamenlijke DNA dat we altijd kansen zien, is onze kracht”, vertelt potentieel bedrijfsopvolger Wils Verberne (27). “Tegelijkertijd brengt de toekomst veel onzekerheid. Die realiteit willen we laten zien.” Dat doet de familie als een van de vier ondernemers in de documentaire Met Boerenverstand.

Met Boerenverstand toert door Deurne

Met Boerenverstand toert door Deurne

Met Boerenverstand is geen ronkende propaganda voor het boerenleven, maar laat zien wat een agrarisch ondernemer in het Deurnese buitengebied zoal bezighoudt. Of, zoals filmmaker Willekens het verwoordt: ‘De film vertelt het verhaal zoals het is. Velt geen oordeel en is niet politiek gekleurd.’ Natuurlijk speelt hierbij de actuele situatie een allesbepalende rol, maar de film toont vooral hoe de ondernemers inspelen op de veranderingen en de dilemma’s waarvoor ze zich gesteld zien.